გეშტალტთერაპია

გეშტალტ ფსიქოთერაპია ფსიქოთერაპიის ერთ-ერთი მიმართულებაა, რომელსაც საფუძველი XX საუკუნის შუა პერიოდში ჩაეყარა. მისი მთავარი დამფუძნებლები არიან Fritz Perls და მისი მეუღლე Laura Perls, რომლის წვლილი ამ მიმართულების განვითარებაში არანაკლებ მნიშვნელოვანია. გეშტალტ თერაპია ეფუძნება სხვადასხვა ფსიქოლოგიურ და ფილოსოფიურ მიმდინარეობას, მათ შორის ფსიქოანალიზს, ეგზისტენციალურ ფსიქოლოგიას, გეშტალტ ფსიქოლოგიასა და აღმოსავლურ ფილოსოფიას, განსაკუთრებით კი დაოსიზმის გარკვეულ პრინციპებს. სიტყვა „გეშტალტი“ გერმანული წარმოშობისაა და ნიშნავს მთლიანობას, სრულ ფორმას ან ერთიან სურათს.

გეშტალტ ფსიქოთერაპიის მთავარი მიზანია, ადამიანს დაეხმაროს საკუთარი თავის მთლიანობის აღქმაში. იმის უკეთ გააზრებაში, რომ ადამიანი არ არის მხოლოდ აზრები ან მხოლოდ ემოციები, არამედ ერთიანი ორგანიზმი, რომელშიც სხეული, გონება, ემოციები და გამოცდილებები ერთმანეთთან მჭიდროდ არის დაკავშირებული.

თერაპიის პროცესში ადამიანი სწავლობს:

საკუთარი ემოციების გაცნობიერებას;
სხეულში არსებული შეგრძნებების შემჩნევას;
წარსული გამოცდილებების მიღებასა და გააზრებას;
რთულ და არასასიამოვნო ემოციებთან კონტაქტის დამყარებას;
საკუთარი თავის უკეთ გაცნობას და მიღებას.

გეშტალტ თერაპია არ ცდილობს ადამიანის ემოციების შეცვლას ან უარყოფას. პირიქით, ის ეხმარება ადამიანს, შეეხოს საკუთარ გამოცდილებას, მიიღოს ის და ინტეგრირება მოახდინოს პიროვნულ განვითარებაში.

გეშტალტ თერაპიის პროცესი ეფუძნება დიალოგს. სესიები მიმდინარეობს კლიენტსა და თერაპევტს შორის ღია, გულწრფელი და უსაფრთხო ურთიერთობის ფორმატში.

თერაპევტი არ აძლევს ადამიანს მზა პასუხებს, არამედ ეხმარება მას საკუთარი განცდების, აზრებისა და ქცევების გაცნობიერებაში. განსაკუთრებული ყურადღება ექცევა იმას, თუ რას განიცდის ადამიანი აქ და ახლა, მიმდინარე მომენტში.

სწორედ ეს გაცნობიერება ეხმარება ადამიანს უკეთ გაიგოს საკუთარი თავი, გააუმჯობესოს ურთიერთობები და უფრო სრულფასოვანი ცხოვრება წარმართოს.

გეშტალტ ფსიქოთერაპიაში განსაკუთრებული მნიშვნელობა ენიჭება „აქ და ახლა“ პრინციპს, ანუ აწმყო მომენტს. როდესაც გეშტალტ თერაპიაზე ვსაუბრობთ, ხშირად სწორედ აწმყო დროზე კეთდება აქცენტი, რადგან ეს არის ერთადერთი დრო, რომელშიც რეალურად ვცხოვრობთ. წარსული უკვე მოხდა და მისი შეცვლა შეუძლებელია, მომავალი კი ჯერ არ დამდგარა და ზუსტად არ ვიცით, როგორი იქნება. შესაბამისად, ერთადერთი სივრცე, სადაც შეგვიძლია ვიმოქმედოთ, არჩევანი გავაკეთოთ და ცვლილება მოვახდინოთ, არის აწმყო.

ხშირად ადამიანები იმდენად არიან დაკავებულნი წარსულის მოვლენებზე ფიქრით ან მომავლის შესახებ შფოთვით, რომ ავიწყდებათ მიმდინარე მომენტი. ვფიქრობთ იმაზე, რა მოხდა, რა უნდა გაგვეკეთებინა, ან რა შეიძლება მოხდეს მომავალში, და ამ პროცესში ვკარგავთ კავშირს იმასთან, რაც ახლა ხდება.

გეშტალტ თერაპია ადამიანს ეხმარება, დაბრუნდეს აწმყოში, გააცნობიეროს საკუთარი ემოციები, აზრები და სხეულებრივი შეგრძნებები სწორედ ამ მომენტში. რადგან თუ რაიმეს შეცვლა, შექმნა ან განვითარება შეგვიძლია, ამის შესაძლებლობა მხოლოდ აწმყო დროში არსებობს. ამიტომ მნიშვნელოვანია, არ დაგვავიწყდეს აწმყოსთან კონტაქტი იმ მომენტთან, სადაც რეალურად მიმდინარეობს ჩვენი ცხოვრება.